Lisa Gros Lo rei del Yamakasi,

Occitan-français, édicion IEO Lengad'òc, Nîmes Comédia, 2012 , 187 paginas, 16 €uros.


 

Lisa Gros es una contaira nimesenca, nos aviá porgit en 201O “ Méfi lo Drac”, un libre de contes collectius Occitan/Français realizats amb los escolans , i donava lo seu metòde per «faire parlar lo païs», “ una formula e de tecnicas creadas per lo contaire Jòrdi Gròs”, son paire. Es de dire que los joves, la transmission de la lenga , lor presa de paraula son dins son biais de far.

Apondrai que citava alara Pablo Neruda e Pierre Jakez Hélias per dire l'enrasigament e l'imaginari necessaris per anar cap a l'universal.

Uèi passam amb ela a la ciutat amb “Lo Rei dau Yamakasi”: Sus la cuberta un ostalici de betum amb de fenestrons, de pichots balcons e en bas una grasilla granda, sèm dins lo temps nòstre. Un temps ont se ditz que se fa tot per la securitat.

Aquèl libre l'a escrich la Lisa pels adolescents, los adultes aprenents e tot legeire.

Es una ficcion, per los que son pas adolescents, lo titól es jà una devinalha. Aprèp los mercejaments de costuma, una pagina per las “remarcas succintas sus lo parlar nimesinc de l'autora” facha per la lexicografa Josiana Ubaud.

Abans de legir se o fulhetam, veirem de fòtos bèlas de l'autora sus Camarga e Nimes ont la ficcion se passa.

L'ensenhador qu'es plaçat en fin del libre se compausa de 19 capitóls, lo primièr se sonant: Yamakasi, i aura aprèp l'ordinador puèi... La Flaüta de pan !

Dintram dins lo viu del subjecte : dins lo primièr capítol una demonstracion de Yamakasi a Paris...

Benlèu es la vidèo que l'eròi que dintra en escena dins lo segon capítol a agachat sus lo net , la citi :

« Lo primièr còp que descubriguèt aquò, ne'n creseguèt pas seis uelhs! Se pensèt qu'èran d'imatges virtuaus, qu'aquelei jovènts èran baugs de sautar de tan naut d'un balcon a l'autre, d'una terrassa sus un parcatge, d'una parabanda a una autra, en bombissent coma de cats. Èra magic. D'una vidèo a l'autra, Matieu èra estabosit. Se n'alassava pas.»

Avèm doncas un jove pivelat per son ordinador e un espòrt de ciutat qu'es pas de creire... Mas dé qué ven faire lo Dieu Pan e sa Flauta?

Sèm dins la vida d'uèi : l'an raubada, sa flauta!

Per far parlar los adolescents l'autoura mescla dins una quista francamant menada de situacions realas à d'autras imaginadas : una banda de joves amics de licèu, aquestes i siguisson lors corses d'occitan, una vila Nimes, son centre, son Jardin, sa Zup e d'autres joves que consideran lo Yamakasi coma una vertadiera disciplina esportiva, sa premsa tota, sa policia, sas associacions e de causas presentas a Nimes e que venon de l'an pebre, per exemple lo Dieu Pan!

Lo libre es viu, dins lo freg de l'ivèrn los joves van e venon en vespas amb los transports, bolegan totjorn levat a s'arrestar dabans lors ordinadors per se tornar sonar, partejar d'escriches de vidéos e fòtos sus un blòg.

Lo libre demòra dins aquel camin entre realitat amb ordinador, que la Lisa Gros nos baila de sitis vertadièrs ( coma lo de IEO de Gard) , joga amb la policia de caractèrs e la literatura occitana eissuda del palun: La Bestia de dau Vacarès de Josèp d'Arbaud, es un mejan de parlar de biodiversitat e de tornar sus un subjecte que pivela l'autora se ne cresèm sos libres : Camarga!

Conneisseira bèla de la psicologia dels adolescents, lo libre es tanben un temps de rescontres sens barraduras, de despatolhatge solets, de provas fachas que son a èsser grands.
La lenga raja dins de dialògs, de biais de far d'uèi, es una mòstra, una de mai que la lenga occitana se pòt emplegar dins totes cas, es una lenga pels joves!